روزنامه جمهوري اسلامي 19/03/1388 صفحه علمي و پژوهشي

  • آلودگي هوا باعث تغييرات ژنتيكي مي شود
  • كم كاري تيروئيد باعث كاهش ضريب هوشي در جنين مي شود
  • سامانه تشخيص هويت با استفاده از رگهاي پشت دست ساخته شد
  • تصاوير هشداردهنده بر روي پاكتهاي سيگار فرصتها و تهديدها
  • فرزندسالاري آري يا نه
  • *****
    آلودگي هوا باعث تغييرات ژنتيكي مي شود


  • پژوهشهاي دانشمندان دانشگاه ميلان نشان داده كه آلودگي هوا هرچند كم باشد مي تواند سبب تغييرات ژنتيكي در انسان شود و او را در معرض ابتلاي بيماري ها قرار دهد.
    و مستعد شدن بدن انسان براي ابتلا به سرطان و ديگر DNA به گزارش خبرگزاري فرانسه تنفس هواي آلوده كافي است تا سبب تغيير بيماري ها شود.
    كارگران سالمي را كه در معرض ميزان بالايي از مونواكسيدكربن قرار داشتند بررسي كردند و DNA براي اثبات اين ادعا محققان نمونه هاي آنان را بررسي نموده و متوجه شدند چهار ژن كه مسبب بروز تومورهاي سرطاني هستند دچار تغيير شده اند . DNA پس از سه ماه مجددا

  • *****
    كم كاري تيروئيد باعث كاهش ضريب هوشي در جنين مي شود


  • رييس اداره غدد مركز مديريت بيماري هاي غير واگير وزارت بهداشت گفت : كم كاري تيروئيد در دوران بارداري با تاثير در رشد سلول هاي مغزي جنين منجر به كاهش ضريب هوشي و عقب ماندگي هاي ذهني در جنين مي شود.
    دكتر « شهين يار احمدي » به مناسبت هفته جهاني تيروئيد در گفت و گو با ايرنا گفت : كم كاري تيروئيد و كاهش مقدار هورمون تيروكسين مادر در دوران بارداري باعث مي شود سلول هاي مغزي به خوبي تكامل پيدا نكنند كه اين امر منجر به كاهش ضريب هوشي جنين مي شود.
    وي افزود : تيروئيد جنين از هفته 11 بارداري شروع به رشد مي كند و اين رشد تا حدود هفته 17 بارداري تكميل مي شود . تا قبل از اين دوره يعني بين 3 تا 4 ماه اول حاملگي جنين هورمون تيروئيد ندارد و از تيروئيد مادر استفاده مي كند .
    متخصص غدد اضافه كرد : چنانچه مادر دچار كم كاري تيروئيد باشد باعث مي شود رشد سلول هاي مغز تكامل پيدا نكند و اين عدم تكامل سلول هاي مغزي باعث كاهش ضريب هوشي در جنين مي شود.
    به گفته وي تيروئيد نقش بسيار مهمي در رشد و تكامل مغز در دوران جنيني و چند سال اول زندگي بعد از تولد دارد در صورت كمبود اين هورمون در بدن نوزاد بيماري كم كاري مادرزادي تيروئيد ايجاد مي شود كه با تاثير بر سيستم عصبي باعث عقب ماندگي هاي ذهني در كودك مي شود.
    رييس اداره غدد و متابوليك مركز مديريت بيماري هاي غير واگير وزارت بهداشت خاطر نشان ساخت : با تشخيص و درمان به موقع كم كاري تيروئيد و پيگيري و كنترل آن هيچ مشكلي براي نوزاد ايجاد نخواهد شد.
    وي با بيان اينكه مساله كم كاري تيروئيد در سنين باروري از اهميت فوق العاده اي برخوردار است به طوري كه در زنان جوان ايجاد ناباروري مي كند گفت : در دوران بارداري نيز با توجه به شدت بيماري باعث سقط زايمان زودرس فشار خون بالا و تولد نوزاد مرده مي شود.
    دكتر ياراحمدي يادآور شد : زنان مبتلا به كم كاري تيروئيد در صورت عدم درمان و كنترل نامناسب در دوران بارداري نوزاداني را به دنيا خواهند آورد كه دچار كم كاري مادرزادي تيروئيد هستند.
    وي با اشاره به اينكه مادران در طول دوران بارداري به ميزان يد بيشتري نياز دارند و رژيم غذايي خود را بايد به گونه اي تنظيم كنند كه تامين كننده يد مورد نياز بدن آنها باشد گفت : ميزان يد مورد نياز مادران باردار بيشتر از افراد غير باردار و حدود 250 ميكروگرم در روز است .
    رييس اداره غدد و متابوليك مركز مديريت بيماري هاي غير واگير وزارت بهداشت گفت : حدود دو ميليارد نفر از مردم دنيا در رژيم غذايي خود كمبود يد دارند و كمبود يد مهمترين عامل در ايجاد اختلالات تيروئيدي است .
    وي با بيان اينكه 80 درصد از مشكلات تيروئيدي كه در كل جهان وجود دارد مربوط به زنان است گفت : زنان به علل هورموني بيشتر در معرض آسيب هاي ناشي از كمبود يد قرار دارند و اين كمبود در آنها عوارض بيشتري برجاي مي گذارد.
    ياراحمدي با اشاره به اينكه در بازار نمك هاي غير يددار وجود دارد كه نبايد مورد استفاده قرار گيرند گفت : زنان در طول دوران بارداري حتما بايد از نمك يددار استفاده كنند.
    رييس اداره غدد و متابوليك مركز مديريت بيماري هاي غير واگير وزارت بهداشت با اشاره به برنامه غربالگري كم كاري تيروئيد كه از سال 1384 آغاز شده است گفت : هم اكنون بالاي 90 درصد نوزادان در زمان تولد در روز 3 تا 5 تولد از نظر اختلالات تيروئيد غربالگري مي شوند.
    وي با تاكيد بر اينكه كم كاري تيروئيد نوزاد بايد تا قبل از يك ماهگي درمان شود گفت : با درمان به موقع كم كاري تيروئيد در نوزاد مشكلات ناشي از اين اختلال يعني كاهش ضريب هوشي در نوزاد ايجاد نخواهد شد.
    ياراحمدي گفت : با انجام برنامه غربالگري نوزادان در روزهاي 3 تا 5 تولد مي توان از بروز عوارضي مانند عقب ماندگي ذهني كوتاهي قد و كم شنوايي نوزادان پيشگيري كرد.
    اين متخصص يادآور شد : بااجراي برنامه كشوري غربالگري كم كاري مادرزادي تيروئيد نوزادان تعداد زيادي نوزاد بيمار تشخيص داده شده اند كه با درمان مناسب از عقب ماندگي ذهني نجات يافته اند.
    وي در خصوص علايم كم كاري تيروئيد گفت : اولين علامت اين مشكل ضعف و بي حالي است و خشكي پوست و مو شكننده بودن ناخن اختلال در عادت ماهيانه يبوست اسهال افسردگي اضطراب افزايش ضربان قلب عدم تحمل گرما و سرما از ديگر علايم كم كاري تيروئيد به شمار مي رود.
    متخصص غدد افزود : علايم گفته شده زنگ خطري هستند كه با مشاهده آنها حتما بايد به پزشك مراجعه كرد و با انجام آزمايشات هورموني و در صورت لزوم با اسكن و سونو گرافي به طور دقيق كم كاري تيروئيد تشخيص داده مي شود.
    وي گفت : كم كاري تيروئيد و ساير بيماري هاي غير واگير به علت طولاني بودن طول دوره درمان نياز به ارتباط مستقيم و مستمر با پزشك معالج دارد تا به خوبي كنترل شوند.
    يار احمدي با اشاره به اينكه اختلال در عملكرد تيروئيد به صورت پركاري هم مي تواند باشد گفت : پر كاري تيروئيد نيز مشكلات و عوارضي روي جنين و مادر دارد اما اگر مادر مبتلا به پركاري تيروئيد تحت درمان و كنترل باشد هيچ مشكلي براي نوزاد ايجاد نخواهد شد.
    رييس اداره غدد و متابوليك مركز مديريت بيماري هاي غير واگير وزارت بهداشت در پايان يادآور شد : خوشبختانه بيماري هاي تيروئيد قابل كنترل هستند و بايد درمان را به طور مداوم مورد پيگيري قرار داد.
    از چهارم خرداد (25 مي ) تا دهم خرداد (31 مي ) به عنوان هفته جهاني تيروئيد نام گذاري شده است كه در ايران امسال براي اولين بار است برنامه هفته جهاني تيروئيد در كشور اجرا مي شود.
    هدف از نام گذاري اين هفته اطلاع رساني و ارايه آموزش هاي عمومي به مردم و همچنين ارايه آموزش هاي دانشگاهي و اختصاصي به دست اندركاران سلامت در خصوص علايم پيشگيري و درمان اختلالات غده تيروئيد است .

  • *****
    سامانه تشخيص هويت با استفاده از رگهاي پشت دست ساخته شد


  • پژوهشگران دانشكده مهندسي هسته اي و فيزيك دانشگاه صنعتي اميركبير با بهره گيري از تشخيص الگوي رگهاي پشت دست موفق به طراحي و ساخت سامانه تشخيص هويت با دقت 98 درصد شدند .
    به گزارش روابط عمومي دانشگاه صنعتي اميركبير الهام صنيعي پژوهشگر اين طرح در خصوص روشهاي مختلف تشخيص هويت گفت : هر يك از اين روشها نقاط قوت و ضعفي دارند; از جمله در تشخيص اثر انگشت تحليل رفتگي برجستگي هاي سرانگشت در برخي زنان خانه دار يا كساني كه با مواد شيميايي كار مي كنند ديده مي شود.
    وي افزود : از آنجا كه الگوي رگهاي پشت دست از پيش از تولد شكل مي گيرد و تا كهن سالي باقي مي ماند و حتي در دوقلوها هم يكسان نيست اين روش مي تواند با دقتي در حدود 98 درصدتشخيص هويت را انجام دهد .
    صنيعي شيوه مورد استفاده در اين روش تشخيص هويت را تاباندن پرتوي نور نزديك فروسرخ (مادون قرمز) به پشت دست ذكر كرد و گفت : هموگلوبين خون نسبت به اين رنگ حساس است و با جذب بيشتر آن در تصاوير تيره ديده مي شود و به اين ترتيب الگويي از شكل رگها به دست مي آيد.
    وي افزود : تصوير به دست آمده وارد نرم افزاري مجهز به شبكه عصبي شده و با تصاوير موجود در بانك اطلاعاتي مقايسه مي شود چنانچه سابقه تصوير وجود داشته باشد نرم افزار آن را شناسايي و اعلام مي كند.
    پژوهشگر طرح كاربرد اين دستگاه را در همه مكانهايي كه از كارت اعتباري استفاده مي شود و همچنين براي صدور گذرنامه و گواهينامه بيان كرد.
    درحال حاضر انواع سامانه هاي تشخيص هويت از جمله شناسايي از روي تصوير عنبيه شبكيه چشم صدا اثر انگشت و الگوي چهره در مكانهاي مختلف كاربرد دارد.
    اين پژوهش در دانشكده فيزيك و مهندسي هسته اي دانشگاه صنعتي اميركبير و در گرايش پرتوپزشكي در مقطع كارشناسي ارشد انجام شده است .

  • *****
    تصاوير هشداردهنده بر روي پاكتهاي سيگار فرصتها و تهديدها


  • شايد تنها ماده اي از قانون جامع كنترل و مبارزه ملي با دخانيات كه پس از گذشت 3 سال از تصويب آن اجرايي گرديده است الصاق تصاوير هشداردهنده بر روي پاكتهاي سيگار باشد اين تصاوير نه تنها موجب افزايش آگاهي افراد از پيامدهاي ناگوار استعمال دخانيات حكايت دارد بلكه درج تصاوير مشمئزكننده بر روي پاكتهايي كه زماني بعنوان بسته اي شيك و نشاني از موقعيت برتر اجتماعي تلقي مي گشت اثري تخريبي و بازدارنده از خود بجا خواهد گذاشت .
    بررسي ها نشان داده است كه اجراي صحيح و بموقع در الصاق تصاوير هشداردهنده نقش بسزايي در كاهش تمايل جوانان و نوجوانان به مصرف دخانيات دارد. اين روش بظاهر ساده در صورتي نتايج مطلوب خود را حفظ و بر اثراتش افزوده مي گردد كه موانع و تهديدهاي مرتبط با آن سريعا رفع و از ايجاد خدشه در اجرايي شدن آن جلوگيري بعمل آيد. در حال حاضر دو تهديد عمده اجراي اين ماده از قانون را تهديد مينمايد كه رفع آنها ميبايست جز مهمترين دغدغه هاي مسئولين ذيربط باشد.
    اولا در تمام دنيا نمايش چندين تصوير هشداردهنده و تغيير آنها در فواصل زماني كوتاه تاثيري به مراتب افزونتر و نتايجي ملموس تر ببار آورده است . الصاق فقط يك يا دو نوع تصوير براي زماني طولاني آنهم بر روي نه تمام پاكتها نوعي عادت دادن چشمها و دور شدن از اهداف چنين قوانيني تلقي مي گردد.
    ثانيا حضور پاكتهاي بدون تصوير در مراكز عرضه كننده دخانيات معضل بزرگي است كه مانع اثرات مطلوب پاكتهاي حاوي تصوير مي گردد. فروش گرانتر پاكتهاي فاقد تصوير و بعضا انتقال غيرقانوني و يا جعلي آن به داخل كشور در كنار تسامح واحدهاي مسئول در برخورد با اين محصولات در زمان مناسب آفت مهم ديگري است كه عدم توجه به آن پيامدهاي جبران ناپذيري را متحمل جامعه اسلاميمان مي نمايد.

  • *****
    فرزندسالاري آري يا نه


  • فاطمه مباشر اميني
    در چند سال گذشته يكي از موضوع هاي بحث انگيز براي كارشناسان آموزش و تربيت كودكان موضوع ميزان توجه و احترام به نيازها و خواسته هاي فرزندان از سوي والدين آن ها بوده است .
    عموما تصور بر اين بوده كه هرچه والدين بيشتر به فرزندانشان توجه كنند بچه ها عملكرد بهتري در مدرسه و جامعه خواهند داشت ولي بي توجهي به آن ها باعث عملكرد ضعيف كاهش عزت نفس و حتي ارتكاب جرم و اعتياد شود.
    امروزه اكثر والدين با اين موضوع كه « كودكان به عزت نفس بالا نيازمندند » موافقند. اما همين احساس « خود ارزشمندبيني » بيش از حد فرزندان و توجه بي اندازه به آن ها باعث به وجود آمدن نسلي بسيار متوقع شده است كه بدون توجه به دانايي ها و شايستگي هاي واقعي اش همواره خواهان حق و حقوق بيشتر از خانواده و جامعه گرديده است .
    درست است كه فرزندان به عزت نفس بالا و توجه كافي از سوي والدين احتياج دارند اما والديني كه درك كافي از اين مساله ندارد با تمجيد و تعريف هاي فراوان و دادن امتيازات وافر باعث به وجود آمدن صفاتي چون غرور و خودپسندي و زورگويي در فرزندان مي گردند.
    همان طور كه كم توجهي به فرزندان باعث كاهش عزت نفس در آنان مي شود توجه بي اندازه نيز مشكل آفرين خواهد بود.
    فرزندان باتوجه كم از طرف والدين از هر راهي چه درست و چه غلط براي به دست آوردن خواسته هايشان وارد عمل مي گردند و گروه مقابل همواره منتظر تعريف و تمجيد از جامعه و افراد بوده و همواره درحال بحران به سر مي برند چرا كه هيچ احساس دروني قدرتمندي ندارند كه به آنها ارزش و اعتماد ببخشد.
    هر دو گروه نيازهاي خودشان را مقدم به نيازهاي اطرافيان مي دانند و خودخواهانه عمل مي كنند.
    والدين بايد هميشه در كنار فرزندانشان حضور داشته باشند و آنها را از نظر عاطفي حمايت كنند اما چقدر و چگونه !
    آنها بايد براي فرزندانشان حد و مرز تعريف نمايند و مراقب به وجود آمدن شخصيت مستقل و آزادي عمل و اجازه تصميم گيري ايشان نيز باشند.
    توجه داشته باشيم كه به وجود آمدن اين استقلال شخصيتي و آزادي عمل يك هدف تربيتي نيست بلكه درصورت وجود رابطه مناسب و متعادل بين فرزندان و والدين خود به خود به دست مي آيد.
    ارائه راهكارها :
    در هر مرحله از رشد فرزندان از خردسالي تا جواني به آن ها مسئوليتهايي متناسب با توانايي هايشان بدهيم و از پتانسيل هاي دروني آن ها بهره ببريم .
    معمولا كودكان به طور ناگهاني نسبت به تمايلات خود عكس العمل نشان مي دهند و بدون توجه به اين كه كار منطقي هست يا نه با اصرار آن را از والدين مي خواهند. سعي كنيم به آن ها ياد دهيم كه احساسات را در وجودشان كنترل كنند و به حقوق ديگران احترام بگذارند.
    تنها براي موفقيت هاي واقعي شان تشويقشان كنيم و براي هر چيز كوچكي از آنها تعريف و تمجيد بيجا نكنيم تا هميشه نيازمند تحسين دائمي ما نباشند.
    براي رفتارها و خواسته هايشان حد و مرز قائل شويم و عواقب رفتار يا عمل خاص را برايشان متذكر شويم .
    در مقابل مشكلات بيش از حد از نوجوانان حمايت نكنيم و آن ها را لوس و نازپرورده بار نياوريم و در عوض به آنها كمك كنيم تا شخصيتي مستقل و قدرتمند داشته باشند.
    بسياري از ما نمي دانيم كه چگونه به فرزندان خود كمك كنيم تا از زندگي و عمر خود لذت ببرند. يعني راه لذت بردن از زندگي در تمام شرايط و با امكانات موجود را بلد نيستيم و علت هم اين است كه در طول زندگي كسي اين رمز ساده را به ما نياموخته است . لذت بردن از زندگي مقوله اي است كه منحصر به زمان و مكان معيني نيست بلكه هميشه و در همه جا همراه ماست و همين بزرگترين نعمتي است كه مي تواند در زندگي ما وجود داشته باشد. كسي كه مي داند چگونه از زندگي لذت ببرد انساني آزاد مستقل و صاحب اعتماد به نفس است . ما با ايجاد و تقويت اعتماد به نفس در فرزندانمان آنان را به رشد بالنده مي رسانيم و در درخواست ها و تمايلات با آنچه هست و با منابع موجود تعادل برقرار مي سازيم .
    يادمان باشد فرزند ما اگر از اعتماد به نفس لازم برخوردار باشد انساني است كه به خود و ديگران احترام مي گذارد ضمن آن كه تواضع به ديگران را از دست نمي دهد.
    احساس خوش بيني نسبت به خود و ديگران دارد و به جاي شكوه كردن و درخواست هاي نابجا درحال حركت و تكاپو و فعاليت است و هرگز نزد ديگران از بخت بد نمي نالد.
    از گذشته و ناكامي ها پند مي گيرد و بيشتر در جستجوي حقيقت است تا تائيد اطرافيان . در حال زندگي مي كند لذا هيچ وقت نگران آنچه در آينده اتفاق مي افتد نيست . طبق آداب و رسوم متداول رفتار نمي كند و مقيد به چهارچوب معيني نمي باشد. داراي تصوير ذهني مثبت از خود و والدين است و از گفتن جملات منفي خودداري مي كند.
    او مي داند كه خوشبختي هركس دست خودش و در گرو اعمالش است و مي داند كه با تلاش و كوشش مي تواند بر مشكلاتش غلبه كند.
    پدر و مادر مراقب باشيد!
    در موارد ذيل بايد با نكته سنجي و دقت نظر پيش رفت تا مبادا دچار سردرگمي و غفلت گرديم .
    به فرزندان مسئوليت بدهيم .
    به جاي فرزندان به سئوالات پاسخ ندهيم ;
    انتقادات كوبنده نداشته باشيم و بيشتر از روشهاي غيرمستقيم استفاده كنيم .
    به فرزندان گوشزد كنيم كه در هر شرايطي حتي در موقع بروز اشتباه و خطا انساني ارزشمند و منشا اثر است .
    نحوه لذت بردن از زندگي را هر روز با فرزندانمان مرور كنيم .
    به جاي انتقاد تشويق كنيم .
    به فرزندانمان ياد دهيم كه از خطر كردن استقبال كنند (اين كار نظارت غيرمستقيم والدين را مي طلبد)
    به آنها بياموزيم كه قاضي اعمال ديگران نباشند.
    به فرزندانمان بگوييم كه چقدر دوستشان داريم آنها را ببوسيم و در آغوش بگيريم (در نوجواني به پيشاني فرزندان بوسه بزنيم )
    با دقت به حرفهاي فرزندانمان گوش دهيم زيرا ما يك دهان داريم و دو گوش و بيشتر بايد شنونده باشيم تا گوينده
    به فرزندانمان اجازه دهيم در جمع فاميل و دوستان اظهارنظر كرده و نظرات خودشان را بگويند.
    به آنها بياموزيم كه هميشه پيرو حقيقت باشند او بايد ياد بگيرد كه فقط براي راضي كردن ديگران و مانند آن ها زندگي نكند بلكه هميشه و همه جا دنباله رو حقيقت باشد. در اين رابطه « آرتور اسكونتور » نويسنده معروف مي گويد : ما سه چهارم اصالت وجودي خود را به قيمت شبيه كردن با ديگران از دست مي دهيم .
    اما :
    تمايل به بيهوده گويي و رجزخواني را در بچه ها از بين ببريم بهترين راه براي جلوگيري از بيهوده گوئيها واكنش قاطع است كه « من به هيچ عنوان علاقه به شنيدن اين صحبت ها را ندارم » .
    و مهمتر اين كه هيچ گونه بدرفتاري و هتك حرمت را از جانب بچه ها قبول نكنيم به فرزندانمان بياموزيم كه اشتباهات خود را بپذيرند و هرگز در مقام توجيه اشتباهات خود ديگران را سرزنش نكنند.
    مطمئن باشيم اين كارها به نفع آنهاست
    شك نكنيم ...