آمريكا با هدف كاهش اعمال فشارهاي داخلي و خارجي و كم كردن تبعات فاجعه بار جنگ عراق بر اقتصاد و وجهه سياسي اش سرانجام از روز سه شنبه 9 تير 1388 در راستاي اجراي توافق نامه عقب نشيني نيروهاي آمريكايي از عراق خارج كردن اين نيروها را از شهرها و روستاهاي عراق خارج سازد; هر چند كه هنوز سياستمداران عراقي ملت عراق و حتي بسياري از كشورهاي جهان نسبت به حقيقت اين عقب نشيني مطمئن نيستند. اما از آنجا كه عراق پايگاه استراتژيك مهمي براي آمريكا در منطقه محسوب مي شود بايد ديد كه آيا اين كشور به سادگي و به طور حقيقي از چنين پايگاه مهم و ارزشمند اقتصادي و استراتژيك چشم پوشي خواهد كرد يا خير
بنا بر مفاد توافق نامه امضا شده بين عراق و آمريكا با خروج نيروهاي آمريكايي از شهرها و روستاهاي عراق كنترل امنيتي اين مناطق به نيروهاي عراقي واگذار خواهد شد.
اين در حالي است كه شش سال جنگ و اشغالگري آمريكا در عراق تبعات زيادي را براي اين دو كشور به دنبال داشته است . دولت نومحافظه كار آمريكا در دوره حكومت جورج بوش رييس جمهور سابق اين كشور به بهانه واهي وجود سلاح هاي كشتار جمعي در عراق و در راستاي ادامه جنگ عليه تروريسم كه پس از حملات 11 سپتامبر در آمريكا آغاز شد به يكي از كشورهاي مهم منطقه يعني عراق حمله كرد. جنگ ويرانگر آمريكا عليه عراق نه تنها اهداف اعلام شده اش را محقق نساخت بلكه به جاي تحقق امنيت و ثبات اين كشور را دستخوش ناامني ها و چالش هاي زيادي كرد كه قرباني شدن دهها هزار غيرنظامي و حتي بنا به گزارش هاي غيررسمي بيش از يك ميليون تن يتيم شدن پنج ميليون كودك عراقي ويراني ساختارهاي زيربنايي و بر افروختن آتش جنگ طايفه اي و مذهبي را بايد از برجسته ترين نتايج ويرانگر اين جنگ دانست .
آمريكا به واقع با حمله به عراق اين كشور را دستخوش دو جنگ ويرانگر كرد; جنگ اول جنگ گروه هاي مقاومت و بويژه سني ها بود كه به كشته و زخمي شدن بيش از 35 هزار سرباز آمريكايي منجر شد و ديگري جنگ طايفه يي كه كشته شدن دهها هزار عراقي و آوارگي حدود ميليون ها تن ديگر را به دنبال داشت .
تاثير منفي اين جنگ بر وضعيت اجتماعي اقتصادي و فرهنگي عراق تا حدي بود كه آمار و ارقام منابع رسمي از متزلزل شدن كانون خانواده ها ترس و نگراني از ازدواج در بين جوانان بيوه شدن هزاران زن عراقي يتيم شدن ميليون ها كودك و شرايط سخت و دشوار معيشتي براي كودكان و نوجوانان عراقي در داخل و خارج از اين كشور حكايت دارد.
بر اساس اين آمار بيش از يك سوم كودكان عراقي قادر به ثبت نام در مدارس و ادامه ي تحصيل نيستند. اين گزارش ها همچنين نشان مي دهد كه بيش از نيمي از يتيم هاي به جاي مانده از جنگ آمريكا عليه عراق بدون سرپناه هستند و دو ميليون كودك نيز از سو تغذيه و مشكلات آموزشي رنج مي برند. تبعات منفي جنگ عراق همچنين موجب روان پريشي ناشي از تعرضات جنسي در كودكان شده است .
اين آمار و ارقام همچنين نشان مي دهد كه بيش از يك ميليون كودك و نوجوان عراقي وارد بازار كار شده اند كه بيشتر آنها قرباني خشونت و آزارهاي جنسي هستند. با توجه به اين آمار و ارقام چگونه مي توان ادعا و وعده ي آمريكا پيش از حمله به عراق را مبني بر برقراري آزادي و دموكراسي در اين كشور كه به همين بهانه پا به عراق نهاد پذيرفت در حالي كه اين جنگ تاكنون دهها هزار غير نظامي عراقي را به كام مرگ فرستاده است .
علاوه بر پيامدهاي اجتماعي در عرصه ي اقتصادي نيز عراق با چالش هاي زيادي روبه رو شد. صنعت نفت به عنوان مهمترين منبع درآمدزايي براي كشور نفت خيزي همچون عراق به دليل ناامني هاي ناشي از جنگ آمريكا عليه اين كشور با ركود روبه رو شد و عدم اداره ي صحيح و كاهش سرمايه گذاري ها در بخش نفتي موجب كاهش ميزان استخراج نفت از چاه هاي اين كشور شد و مسلما تبعات مستقيم اين امر گريبانگير اقتصاد عراق و اخلال در خدمت رساني صحيح به شهروندان عراقي شد. ناامني ها در عراق و ادامه ي خطر حملات و عمليات هاي تروريستي در اين كشور كه زاييده ي شش سال اشغالگري آمريكاست همچنين موجب شده كه سرمايه گذاران براي سرمايه گذاري در اين كشور دچار ترديد شوند و هنوز به رغم تاكيد مكرر مقامات امنيتي و دولتي عراق مبني بر بهبود اوضاع اين كشور جلب سرمايه گذاري ها جهت بازسازي ويراني هاي جنگ كه بنا به گزارش ها تاكنون بيش از 117 ميليارد هزينه دربرداشته است با اقبال چنداني روبه رو نشود.
در عرصه سياسي نيز با وجود تصويب قانون اساسي تشكيل پارلمان و دولت منتخب و تلاش دولتمردان عراقي جهت نزديك تر ساختن احزاب سياسي اين كشور به يكديگر از طريق طرح هايي همچون طرح آشتي ملي شاهد نوعي از هم گسيختگي سياسي در عراق هستيم كه با توجه به تعدد قومي و مذهبي در اين كشور قانونگذاران آن هنوز نتوانسته اند در خصوص تصويب قوانين مهمي همچون قانون نفت و گاز به توافق برسند.
از سوي ديگر جنگ آمريكا مشكلات زيادي را نيز گريبانگير اقتصاد و سياست خود اين كشور به ويژه در عرصه ي سياست خارجي كرده است ; به طوري كه شاهد بوديم شديدترين مخالفت مردم آمريكا با سياست هاي جنگ طلبانه نومحافظه كاران جمهوري خواه در انتخابات رياست جمهوري اين كشور و با گرايش به دموكرات ها تجلي يافت . مردم آمريكا به رغم گرايش هاي نژادپرستانه در غرب حتي حاضر شدند براي اثبات اين مخالفت و انزجار براي اولين بار در تاريخ سياسي آمريكا كليد كاخ سفيد را به دست رييس جمهوري سياه پوست بسپارند.
گزارش هاي منتشر شده از سوي مركز مستقل تحقيقاتي امور دفاعي آمريكا حاكي از آن است كه جنگ عراق براي آمريكا حدود 678 ميليارد دلار هزينه در برداشته و اين مبلغ بيش از هزينه هاي تمامي جنگ هاي قبلي آمريكا به جز جنگ جهاني دوم بوده است . تاثير منفي اين امر بيش از هر چيز موجب بحران اقتصادي شديد در آمريكا شده است كه بالطبع اقتصاد جهان را نيز تحت الشعاع خود قرار داده است .
علاوه بر آن نارضايتي مردم آمريكا از حضور فرزندانشان در مناطق ناامني همچون عراق موجب شد كه در دوران جورج بوش اعمال فشارها و تظاهرات هاي ضد جنگ عليه دولتمردان كاخ سفيد افزايش يابد و به يكي از مهمترين دلايل پيروزي دموكرات ها به عنوان مخالفان جنگ عراق در انتخابات رياست جمهوري اين كشور تبديل شود. باراك اوباما رييس جمهور آمريكا از همان دوران مبارزات انتخاباتي اش دريافت كه رمز پيروزي در انتخابات جلب نظر مردمي است كه از ادامه جنگ افروزي هاي بوش به ويژه جنگ در عراق به تنگ آمده اند لذا با مبارزات داغ انتخاباتي و تاكيد بر ضرورت عقب نشيني هر چه سريع تر نيروهاي آمريكايي آرا اكثريت آمريكا را به خود جلب كرد.
در عرصه سياست خارجي نيز شاهد هستيم كه آمريكا بودجه هنگفتي را به دليل ترميم وجهه ي مخدوشش متحمل شده است . امروز انزجار مردم منطقه از سياست هاي آمريكا به دليل جنگ هاي اين كشور در عراق و افغانستان و كشاندن منطقه به بحران و چالش بيش از هر زمان ديگري به چشم مي خورد تا جايي كه اوباما نيز دريافت براي ترميم اين وجهه مخدوش چاره اي جز عمل كردن به توافق نامه ي خروج نيروهاي آمريكايي از عراق و ايراد سخناني در جلب اعتماد مردم منطقه ندارد. هر چند تا زماني كه شعارهاي اوباما به مرحله ي عمل نرسد آمريكا شانسي براي بهبود وجهه اش در خاورميانه نخواهد داشت .
عقب نشيني نيروهاي آمريكايي از عراق مي تواند تا حدودي موجب جلب اعتماد عراقي ها و برخي از كشورهاي منطقه به آمريكا شود; هر چند كه هنوز شك و ترديدهاي زيادي نسبت به تحقق جدي اين امر وجود دارد.
از سوي ديگر با توجه به اين كه اخبار و گزارش هاي زيادي مبني بر احتمال حضور نيروهاي آمريكايي در عراق به عنوان نيروهاي مشورتي و حمايتي منتشر شده است حتي دولتمردان عراقي نيز به رغم تاكيد بر اجراي طرح عقب نشيني نيروهاي آمريكايي و توانايي شان براي پر كردن شكاف به وجود آمده بر اثر اين عقب نشيني نسبت به حقيقت اين امر ترديد دارند زيرا مسلما همه دريافته اند كه دليل اصلي حمله ي آمريكا به عراق برقراري دموكراسي در اين كشور و نجات آن از حكومت ديكتاتوري نبوده است بلكه موقعيت استراتژيك عراق و سرمايه هاي نفتي آن مهمترين دليل براي انتخاب اين گزينه از سوي آمريكا بوده است .
اكنون با توجه به اين حقايق بايد ديد آيا آمريكايي ها حقيقتا از عراق خارج مي شوند و يا به نحوي ديگر براي ادامه ي حضورشان در اين كشور بهانه تراشي خواهند كرد. پيش از اين بي ثباتي امنيتي و عدم وحدت سياسي بزرگترين بهانه ي آمريكا براي اين حضور بود اما اكنون با توجه به تاكيد دولتمردان عراقي اعم از رييس جمهور نخست وزير وزيران دفاع و كشور و ديگر رهبران سياسي اين كشور بر آمادگي جهت پذيرش مسئوليت هاي امنيتي و نزديكي موضع گيري هاي سياسي بهانه چنداني براي حضور آمريكا در عراق وجود ندارد.
از سوي ديگر عراقي ها بايد از فرصت به وجود آمده استفاده كنند و با حفظ وحدت داخلي و كنار گذاشتن گرايش هاي حزبي و طايفه اي و اختلافات سياسي كشورشان را از يوغ اشغالگري خارج سازند. بزرگترين شانس براي عراقي ها جهت ترميم ويراني هاي به جاي مانده از حكومت ديكتاتوري صدام و شش سال جنگ و اشغالگري و حمايت از رشد و توسعه ي دموكراسي نوپا در اين كشور تحكيم وحدت ملي و حمايت از تماميت ارضي اين كشور است . عراقي ها بايد اين فرصت را براي تحقق آرمان هاي ملت شان كه پيامدهاي فاجعه بار و دشواري را از اين جنگ متحمل شده اند به غنيمت بشمارند.
منبع : خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا)
جنگ ويرانگر آمريكا عليه عراق نه تنها اهداف اعلام شده اش را محقق نساخت بلكه به جاي تحقق امنيت و ثبات اين كشور را دستخوش ناامني ها و چالش هاي زيادي كرد كه قرباني شدن دهها هزار غيرنظامي و حتي بنا به گزارش هاي غيررسمي بيش از يك ميليون تن يتيم شدن پنج ميليون كودك عراقي ويراني ساختارهاي زيربنايي و بر افروختن آتش جنگ طايفه اي و مذهبي را بايد از برجسته ترين نتايج ويرانگر اين جنگ دانست
تاثير منفي اين جنگ بر وضعيت اجتماعي اقتصادي و فرهنگي عراق تا حدي بود كه آمار و ارقام منابع رسمي از متزلزل شدن كانون خانواده ها ترس و نگراني از ازدواج در بين جوانان بيوه شدن هزاران زن عراقي يتيم شدن ميليون ها كودك و شرايط سخت و دشوار معيشتي براي كودكان و نوجوانان عراقي در داخل و خارج از اين كشور حكايت دارد
گزارش هاي منتشر شده از سوي مركز مستقل تحقيقاتي امور دفاعي آمريكا حاكي از آن است كه جنگ عراق براي آمريكا حدود 678 ميليارد دلار هزينه در برداشته و اين مبلغ بيش از هزينه هاي تمامي جنگ هاي قبلي آمريكا به جز جنگ جهاني دوم بوده است . تاثير منفي اين امر بيش از هر چيز موجب بحران اقتصادي شديد در آمريكا شده است كه بالطبع اقتصاد جهان را نيز تحت الشعاع خود قرار داده است
امروز انزجار مردم منطقه از سياست هاي آمريكا به دليل جنگ هاي اين كشور در عراق و افغانستان و كشاندن منطقه به بحران و چالش بيش از هر زمان ديگري به چشم مي خورد تا جايي كه اوباما نيز دريافت براي ترميم اين وجهه مخدوش چاره اي جز عمل كردن به توافق نامه ي خروج نيروهاي آمريكايي از عراق و ايراد سخناني در جلب اعتماد مردم منطقه ندارد. هر چند تا زماني كه شعارهاي اوباما به مرحله ي عمل نرسد آمريكا شانسي براي بهبود وجهه اش در خاورميانه نخواهد داشت
عقب نشيني نيروهاي آمريكايي از عراق مي تواند تا حدودي موجب جلب اعتماد عراقي ها و برخي از كشورهاي منطقه به آمريكا شود; هر چند كه هنوز شك و ترديدهاي زيادي نسبت به تحقق جدي اين امر وجود دارد
مسلما همه دريافته اند كه دليل اصلي حمله ي آمريكا به عراق برقراري دموكراسي در اين كشور و نجات آن از حكومت ديكتاتوري نبوده است بلكه موقعيت استراتژيك عراق و سرمايه هاي نفتي آن مهمترين دليل براي انتخاب اين گزينه از سوي آمريكا بوده است