مجيد زندي
سخن جديدي نيست كه بگويم افراد جامعه به چندين دسته تقسيم مي شوند آدمهايي كه به هر دليلي وضعشان خوب است و مي توانند چرخ زندگي خود را بچرخانند و در لحظات سخت بيماري و درمان جراحي و هزينه هاي بيمارستاني پس اندازي دارند كه بتوانند بخشي را خودشان بخشي هم بيمه هاي پايه و مقداري هم از بيمه هاي تكميلي بگيرند و دوباره زندگي عادي را براي خود ادامه دهند.
اما ميان افراد جامعه مردمي هم هستند كه به دليل فراگير نبودن پوشش بيمه اي و نداشتن سرمايه و پس اندازي بيماري فقط برايشان درد جسم نيست بدبختي و فلاكت هم هست بيچارگي و آوارگي و دست نياز به سوي همه دراز كردن هم هست و يقينا اين دسته از افراد جامعه گرفتارترين افراد هستند. يعني از معيشت كه مانده اند هيچ براي درمان بيماري هم درمانده اند.
اينكه مي گويم گرفتارترين افراد در آن شك نمي كنيد چون اگر خانواده اي فقط فقير باشد ولي افراد و اعضا آن جسم سالمي داشته باشند به هر حال در عين فقر و نداري مي توانند نان و ماستي براي خود و خانواده تهيه كنند باز سلامتي بزرگترين نعمتي است كه در اختيارشان هست ; اما بارها شده افرادي را ديده ام كه آرزو مي كنند بميرند اما در عين فقر و نداري گرفتار راهروهاي بيمارستان نشوند و يا بدتر از آن از شهرها و روستاهاي دور مجبور باشند خود يا بيمار بد حال خود را به شهرهاي بزرگ برسانند و بيمارستان يا طبيب و داروخانه براي درمان بيمار و بيماريشان هزينه هاي گزافي را مطالبه مي كنند اما او حتي يك ريالش را نيز در اختيار ندارد كه پاسخ مثبتي به تقاضاي اطبا يا بيمارستانها بدهد لحظه اي كه آسمان روي سر آدمهاي آبرومندي خراب مي شود كه تاكنون دست نياز به سوي هيچ انساني دراز نكرده اند.
واقعا اگر چاره درمان درد جز پول نباشد و آن نيز در اختيار نباشد چه بايد كرد نسخه دارو را به كدام داروخانه بايد برد كه بدون دريافت پول دارو را به بيمار تحويل دهد و يا هزينه هاي گزاف جراحي را كدام دكتر و بيمارستان هست كه نگيرند و حق حيات را براي بيماران بي پول هم سزاوار بدانند
صحبت كردن از مشكلات درماني در كشور آنقدر هست كه همان اندازه كه ما از وجود فاصله هاي طبقاتي سراغ داريم . همان داستان دفترچه هايي كه نزد بيمارستان ها و پزشكان كاغذ پاره اي بيش نيست . و اگر پول نداشته باشي بيماري قابل درمان هم تو را خواهد كشت !
اما راستي نوعدوستي و دست گيري دست بي نوايان كجا معنا مي شود من اين همه پول را براي كجا مي خواهم پول تا كجا همراه من است آدمهايي هم هستند كه واقعا پول فراواني دارند. نه اينكه فكر كنيم از راه حرام به دست آورده اند آنهايكه پول را از راه حرام درآوردند آن را در راه حلال هم خرج نمي كنند يا لااقل انتظاري از آنها نيست . روي حرف من با آنهايي است كه اتفاقا درآمدشان از راه حلال است ولي هنوز لذت و شيريني كمك به بيمار فقير را نچشيده اند. اين افرادي كه عمر دوباره خود را مديون نوعدوستي انسانهاي كريم و بزرگواري هستند كه پول خود را در اختيار گرفتارترين مردمان قرار مي دهند « بيماران بي پول ... » افرادي كه نه تنها براي درمان بيماران اقدام مي كنند بلكه اميد راهم دردلشان زنده مي سازند.
حال اگر تعدادي از پزشكان جامعه مركز يا موسسه اي را ايجاد كنند كه در مخزن دل آنها شوق و طراوت دستگيري و كمك به بيماران نيازمند موج بزند زيبايي كار بسيار بيشتر خواهد شد زيرا آنها به دليل حضور در بطن فعاليت هاي درماني و بيمارستاني بيشتر از هر فرد ديگري در خارج از مراكز پزشكي و درماني شاهد مشكلات مردم هستند. اگر آنها پيشقدم شوند اينگونه فكر نمي كنند كه مشكلات فقرا ربطي به من ندارد بلكه اين وظيفه دولت يا ساير مرفهان خارج از مجموعه پزشكان و امدادگران است تا موسساتي ايجاد نمايند كه وظيفه آن خدمات رساني به نيازمند بخش بيمارستاني و درماني باشد آنها كه خود هم درد را و هم درمان را مي شناسند طبيبانه به بالين مريض مي روند.
از اين نوع آدمها البته فراوان داريم كه گمنامانه به نيازمندان كمك مي رسانند. اما در كشور ما تعداد موسسات خيريه اي كه آرم و نشان داشته باشند و نيازمندان بدانند براي درخواست كمك هاي پزشكي بايد به كجا بروند چه مراكزي آنها را به بيمارستان هاي تخصصي معرفي مي كند و هزينه هاي جراحي و بيماري آنها را هم افراد خير مي پردازند نمي شناسند. يعني موسسات خيريه پزشكي رايگان كم داريم يا نداريم .
در اين ميان يكي از موسسه هاي خيريه پزشكي كه اعضا خير آن هم از ميان پزشكان پيراپزشكان متخصصين امور آموزشي بهداشتي و توانبخشي و مديران هستند كه با توجه به اختيارات و تخصص هاي مختلف كمك هاي ارزنده اي را در تهران و بسياري از استان ها به بيماران محروم مي رسانند موسسه خيريه امدادگران عاشورا است .
خوشبختانه نمايندگي هاي اين موسسه در استانهاي آذربايجان شرقي و غربي لرستان خراسان رضوي مازندران كرمان چهارمحال و بختياري فارس خوزستان زاهدان اصفهان كرمانشاه همدان و سمنان هم فعال شده كه خود آغاز راهي محسوب مي شود كه مي تواند در همه استان ها و شهرستان ها و شهرهاي كشور دفاتري ايجاد كنند جايي كه مردم خير هم مي توانند كمك هاي متمركز براي درمان بيماران نيازمند در اختيار آنها قرار دهند.
در چنين شرايطي هر انساني دوست دارد در جمع خيران چنين موسساتي حضوريابد جمعي از پزشكاني كه خود در دوران دفاع مقدس در عرصه درمان رزمندگان سهمي داشتند و اكنون پس از گذشت 21 سال از پايان جنگ به جنگ فقر برخاستند تا زمينه را براي درمان رايگان بيماران نيازمند فراهم آورند.
اگر چه بسياري از اين افراد خير علاقه اي به معرفي خود ندارند اما به نوعي بايد حركت انساندوستانه آنها را براي ايجاد چنين موسساتي در سراسر كشور تبليغ كرد تا با فرهنگ سازي مناسبت چنين حركت هاي مفيدي در جامعه بيشتر انجام مي شود.
نصرالله فتحيان رئيس هيات مديره خيريه امدادگران عاشوراست او درباره اهداف مركز خيريه « امداگران عاشورا » مي گويد : اين موسسه از حدود 6 سال پيش به همت رزمندگان بهداري دوران دفاع مقدس ايجاد شد همان كساني كه به مجروحين در خطوط مقدم جنگ خدمات مي دادند اكنون به اين احساس رسيدند كه خدمات رساني به محرومان تداوم خدمات رساني به رزمندگان در دوران دفاع مقدس است . اين افراد هم قسم شدند كه زير پرچم مزين به نام حضرت زهرا(س ) موسسه اي تاسيس كنند به نام امدادگران عاشورا.
وي مي افزايد : امروز اعضا اصلي اين مجموعه در سراسر كشور بيش از 1100 نفرند كه عمدتا كادر پزشكي متخصص و فوق تخصص هستند كه خودشان در بيمارستان ها و كلينك ها و مطب هاي خصوصي فعاليت دارند و 200 نفر از پرستاران و مددكاران هم به كمك آنها آمده اند و پشتيبان فعاليتهاي خيريه هستند كه همه هزينه هاي آن توسط خيرين تامين مي شود.
وي مي افزايد : طي يكسال گذشته اعضا خيريه حضرت زهرا(س ) فقط در استان تهران بيش از 1 5 ميليارد تومان خدمات رايگان در اختيار نيازمندان قرار دادند.
آقاي فتحيان درباره شيوه كمك رساني به بيماران بي بضاعت مي گويد :
ما اصلا پول به مددجو نمي دهيم بلكه با هماهنگي هايي كه با افراد خير و به ويژه در ميان پزشكان انجام داده ايم آنها بيماران را رايگان جراحي يا درمان مي كنند. يا آن افرادي كه به راديولوژي تصوير برداريهاي عمومي تخصصي و آزمايشگاهي نياز دارند. يا خدمات بستري و جراحي مي خواهند نياز به تهيه دارو و كمك هزينه پروتز دارند در حد امكانات موسسه با معرفي و هماهنگي با پزشكان همكار به نيازمندان كمك مي رسانيم .
وي مي گويد : موسسه امدادگران عاشورا سازماندهي غير دولتي غير انتفاعي و غير سياسي است كه تنها به منظور ياري رساندن به محرومان و رنجديدگان بيمار و ارائه كمك هاي انسان دوستانه به بيماران نيازمند فعاليت مي كند.
وي درباره اهداف ايجاد چنين موسسه اي مي گويد : تلاش در راستاي تحقق عدالت اجتماعي و رفع فقر و محروميت نيازمندان به خدمات درماني توجه به كرامت هاي انساني در جامعه گسترش فرهنگ انفاق و زدودن فقر و بيماري تلاش در راستاي عمل به توصيه ائمه و پيشوايان ديني (ع ) براي رسيدگي به حال محرومان و مستضعفان ترغيب افراد مراكز بهداشتي و درماني به نيكوكاري در راستاي عمل به وظايف انساني و اسلامي و فراهم نمودن زمينه هاي مناسب به منظور ارائه خدمات امدادي بهداشتي درماني آموزشي مشاوره اي و توانبخشي مطلوب به محرومين با بهره گيري از استعدادهاي موجود در سطح جامعه از شاخص ترين اهداف موسسه خيريه امدادگران عاشوراست .
وي البته يادآور مي شود : اينكه بيمه ها جايي سرمايه گذاري مي كنند كه سود داشته باشد يا هزينه چنداني براي آنها نداشته باشد و نسبت به سرنوشت مردم بي تفاوت باشند كار درستي نيست . اين زمينه بيمه ها بايد در جاهايي هم فعال باشند كه مردم دارند از زندگي ساقط مي شوند كه دو سال است هدف گذاري آن معطل مانده كه مجلس بايد در اين زمينه حركتي از خود نشان دهد. ما هم با دعوت از تعدادي از نمايندگان مجلس شوراي اسلامي از آنها خواسته ايم در اين راه به كمك مردم و به ويژه نيازمندان خدمات درماني بشتابند.
مهندس مقبل مدير كل دفتر آمار و فن آوري اطلاعات وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشكي هم كه حدود 2 5 سال است همكاري با خيرين بخش درماني آغاز كرده در اين باره مي گويد : در اين فاصله كم به قدري بركت و كرامت از همكاري من با اين مجموعه و حتي آنهايي كه با سفارش من در اين راه گام برداشتند ديده ايم كه قابل بيان نيست چرا كه هم من و هم آنها بي درنگ اثرات مادي و معنوي فراوان اين حركت خيرخواهانه و نوعدوستانه را در زندگي خود مشاهده كردند كه شيفته اين كارها شدندو خودشان مبلغ جذب نيكوكاران جديد شده اند.
وي مي گويد : براساس روايات معصومين بزرگترين عبادت خدمت به خلق است به ويژه كسي كه سلامتي خود را از دست داده باشد و بخواهد با همين كمك خيران جامعه پزشكي كشور درمان شود و به زندگي عادي خود باز مي گردد. اين كار اجرا اخروي فراواني دارد و آنهايي هم كه به اين وادي وارد مي شوند همه با عشق به معنويت كار مي كنند اين حركت كاري نيست كه كسي بخواهد از آن ميان خودش را مطرح كند يا به پست و مقامي برسد چون افرادي هستند كه دستشان به دهانشان مي رسد و هزينه كردن از ثروت مادي براي كارهاي خير توفيقي است كه فقط نصيب عده اي خاص مي شود.
مهندس مقبل مي گويد : البته نبايد انتظار داشته باشيم همه اين حركت ها از سوي خيران انجام شود در اين زمينه وزارت بهداشت بايد نقش اساسي ايفا كند زيرا در كشور ما بسياري از مردم تحت پوشش بيمه قرار ندارند و يا آن كساني هم كه تحت پوشش بيمه هستند براي درمان بيماري مجبور هستند هزينه هاي گزافي را از جيب خود بپردازند و قاطبه مردم براي تامين هزينه هاي درماني داراي تمكن مالي نيستند و نمي توانند سلامتي خود را بازيابند ايجاد مراكز خيريه اعطاي كمك هاي پزشكي و دارويي نياز هست .
وي فرهنگ سازي براي جلب مشاركت بيشتر متمكنين را لازم مي داند و مي افزايد : افراد خير در هر لباس و مسئوليتي بايد در ميان خود چنين موسسه هاي خيريه را ايجاد كنند تا جامعه بيشتر به سمت نوعدوستي و دستگيري دست نيازمندان و به ويژه در بخش درمان بيماري حركت كنند.
آقاي مقبل ادامه مي دهد : اگر افراد خير متوجه شوند كه چنين حركت هاي انساندوستانه تا چه حدي در سلامت روح و روان آنها تاثير دارد هيچگاه قدم عقب نخواهند گذاشت و در حركت هاي نوعدوستانه بيشتر مشاركت خواهند كرد.
وي مي گويد : اگر افراد دارا و سالم بدانند كه همه درامدهايشان و سلامتي آنها هديه اي از خداوند و همه از طرف او مقرر شده است به همين منظور آنها وظيفه دارند بخشي از مال مستمندان و محرومان و بيماران كه در سلامتي و دارايي آنها وجود دارد بايد به هر طريقي كه شده به اهلش باز گردد و چه كاري از اين بهتر كه با كمك هاي خودشان هم ثواب اخروي و هم سلامت دنيوي براي خود كسب كنند.
مقبل مي گويد : البته اگر موسسات خيريه اي حسن نيت خود را نشان داده اند دولت هم بايد سهمي به آنها بدهد تا اين موسسات در فرهنگ سازي و مشاركت در چرخه درمان بيماران و نيازمند قدرتمندانه تر حركت كنند و براي اين حركت هم نبايد به ترسي به خود راه دهند چرا كه آنقدر امكانات در كشور فراوان هست كه چنين كمك هايي جايي را براي دولت و افراد پولدار تنگ نمي كند ضمن آنكه اين حركت سبب مي شود تا هزينه هاي موجود در بخش درماني كشور به صورت بهينه تر مصرف شود.
وي مي افزايد : جامعه بايد به سمتي حركت كند كه در آن نيازمند وجود نداشته باشد كه البته اين خواسته بسيار آرماني است و ممكن است به زودي به آن دسترسي نداشته باشيم ولي حال كه عده اي از پزشكان به صورت خودجوش فعاليت خيريه درماني انجام مي دهند دولت هم بايد دست دوستي به سمت آنها دراز كند و اين موسسات بتوانند به درخواست شمار بيشتري از نيازمندان حوزه بهداشت و درمان پاسخ مثبت بدهند زيرا هر روز تعداد فراواني از اين درخواست هاي جدي وجود دارد ولي از قدرت مالي موسسات خيريه خارج است .
وي مي گويد : وزارتخانه ها و مسئولان بايد به دنبال چنين آدمهاي خيري بروند كه براي رضاي خدا در خدمت ملت هستند و بخشي از بار مسئوليت سازمانهاي دولتي را بردوش مي كشند و هر نوع مشاركت دستگاههاي دولتي و ملت براي كمك به نيازمندان به ويژه در بخش درماني كمك مثبتي به گسترش بهداشت و سلامت مردم است حتي وزير بهداشت و درمان نبايد آن را كسر شان خود بداند كه از پزشكان همكار خود در اقصي نقاط كشور بخواهد در كارهاي خير مربوط به درمان بيماران مشاركت داشته باشند. چنين خواهشي هيچ چيزي از مقام وزير يا معاونان و مديران كل كم نخواهد كرد.
وي با اشاره به اينكه فرهنگ سازي بايد از مسئولان و آنهايي كه در جامعه اثر گذار هستند آغاز شود مي افزايد : وقتي پزشك يك جامعه يا جراح يك بيمارستان ببيند در اين راه حتي وزير مملكت عاشقانه قدم برمي دارد خودش هم راغب مي شود كه در اين وادي گام بردار و حتي خود نيز موسسه اي خيريه براي كمك به نيازمندان تاسيس كند.

واقعا اگر پزشك طبيبانه به بالين بيمار فقير برود پيوند اين دو يقينا با درمان همراه خواهد شد. اين حركت همانطور كه نوعدوستي است بوي خلوص و ايمان هم با خود دارد زيرا اولين قدم درمان بيماران در چشمان پزشكان ظاهر مي شود همين كه پزشك بيمار نيازمند را از خود بداند و مسير درست درمان را براي او ترسيم نمايد آنقدر امكانات بلا استفاده در كشور وجود دارد كه معرفي اين راه كمترين هزينه را هم براي آن پزشك و يا حتي ساختار پزشكي و درماني كشور ندارد. اما آنچه كه باعث فقر بيشتر بيماران نيازمند مي شود ندانستن مسير حركت براي شروع و تكميل درمان است .
در اين عرصه افراد خير و يا حتي پزشكان نبايد از پيگيري كار خسته شوند يا آنهايي كه مي خواهند نظر خيرخواهانه پزشكان را براي مشاركت در كار خير فراهم آوردند نبايد با يك يا حداكثر دو مرتبه درخواست مشاركت در فعاليتهاي خيرخواهانه خسته و سرخورده شوند در حاليكه اين حركت ها خود توفيق است كه تنها نصيب معدودي از افراد مي شود و دويدن به دنبال كار نيازمندان آن هم براي دريافت پول يا تخفيف هزينه هاي بيمارستاني بيشتر از افراد عادي از دست بزرگواران برمي آيد.
اين حركت ها اگر به فرهنگ در جامعه پزشكي كشور تبديل شود كه مردمداري و كمك به نيازمندان آرزوي هر طبيبي باشد اهداف كامل فرهنگ واقعي پزشكي در كشورمان نهادينه خواهد شد. ضمن آنكه بقيه اغنيا هم علاقمند مي شوند كه در اين زمينه با پزشكان مشاركت داشته باشند. حركت هايي كه جاي آن در كشور ما تا حدودي خالي است .
در ميان افراد جامعه عده اي هستند كه به دليل فراگير نبودن پوشش بيمه اي و نداشتن سرمايه و پس انداز با بروز بيماريهاي حاد ـ كه هزينه فراواني هم بايد براي درمان آن صرف كرد ـ به فلاكت و بيچارگي گرفتار مي شوند افراد آبرومند كه هيچگاه نمي توانند دست نياز به سوي آدمهاي ديگر دراز كنند
وقتي جمعي از پزشكان خير و نوعدوست با ايجاد موسسه اي خيريه به نام امدادگران عاشورا به بيماران نيازمند كمك هاي درماني مي رسانند انسان هاي نيكوكار فراواني علاقه مند مي شوند تا در اين عرصه هم ياري رسان بيماران نيازمند باشند
دكتر نصرالله فتحيان رئيس هيئت مديره پزشكان خير : اعضا اين موسسه گروهي از پزشكان هستند كه خود در دوران دفاع مقدس براي درمان رزمندگان سهمي داشتند و اكنون پس از گذشت 21 سال از پايان جنگ به جنگ فقر برخاستند تا زمينه هاي مناسبي را براي درمان رايگان بيماران نيازمند فراهم آورند
مهندس مقبل مديركل فناوري اطلاعات وزارت بهداشت : جامعه بايد به سمتي حركت كند كه بيمه ها و وزارت بهداشت خدمات رساني به بيماران نيازمند را انجام دهند ولي هميشه درخواست هاي فراواني وجود دارد كه از چشم دستگاههاي حمايتي دور مي ماند كه در اين ميان افراد خير بويژه پزشكان نيكوكار مي توانند نقش بسيار با ارزشي براي فرهنگ سازي داشته باشند